Khoai từ Cồn Tiên trồng theo hướng hữu cơ hút khách

Những ngày này, tại nhiều thôn xóm thuộc xã Cồn Tiên, tỉnh Quảng Trị, nông dân đang bước vào chính vụ thu hoạch khoai từ (khoai từ lông). Thương lái địa phương đến tận vườn thu mua với giá cao hơn những năm trước nên nông dân rất phấn khởi. Khoai từ Cồn Tiên được thương lái vận chuyển, nhập cho đại lý từ Nam ra Bắc.

Bà Hồ Thị Hạnh, một hộ trồng khoai từ ở xã Cồn Tiên cho hay, khoai từ là cây trồng truyền thống của người dân địa phương. Tuy nhiên, nhiều thời điểm giá cả thường bấp bênh, đầu ra không ổn định nên ảnh hưởng đến tâm lý đầu tư của nông dân.

Năm 2024, giá khoai từ Cồn Tiên chỉ khoảng 6 - 7 nghìn đồng/kg nhưng vụ này đang được thu mua tận vườn với giá 10 - 12 nghìn đồng/kg. Điều đặc biệt là người trồng khoai từ tại xã Cồn Tiên chỉ sử dụng các loại phân chuồng tự ủ và gần như không phun thuốc bảo vệ thực vật nên chất lượng củ khoai thơm ngon, được thị trường các tỉnh ưa chuộng. Theo nông dân xã Cồn Tiên, khoai từ là cây trồng rất phù hợp với thổ nhưỡng, khí hậu địa phương nên ít sâu bệnh, chỉ cần cung cấp đủ chất dinh dưỡng cho quá trình phát triển là sẽ cho củ to, thơm ngon.

“Nếu sử dụng phân bón hóa học để trồng khoai từ, nông dân có nguy cơ lỗ khi giá cả xuống thấp. Vì vậy từ lâu nông dân ở đây có thói quen sử dụng phân chuồng hoai mục tự ủ để trồng khoai từ. Có lẽ vì thế mà khoai từ Cồn Tiên rất thơm ngon, được thị trường rất ưa chuộng”, bà Hạnh cho hay.

Khoai từ Cồn Tiên thường được trồng vào khoảng tháng 2 - 3 và thu hoạch vào tháng 10 - 11 hàng năm. Sau mỗi vụ thu hoạch, nông dân sẽ lựa những củ nhỏ, đều, không dị tật, không sâu bệnh để làm giống cho vụ mùa tiếp theo. Bình quân mỗi ha cần 1 - 1,2 tấn củ giống và kèm theo một ít chi phí về phân bón, giàn choãi. Bệnh thường gặp trên khoai từ là vàng lá và tùy tình hình thời tiết có thể tự khỏi sau một thời gian.

Năm nay khoai từ Cồn Tiên trồng theo hướng hữu cơ đạt năng suất 17 - 18 tấn/ha. Với giá bán 10 - 12 triệu đồng/tấn, nông dân thu về trên 190 triệu đồng/ha, trừ chi phí lãi ròng trên 100 triệu đồng/ha. Tuy nhiên, khoai từ Cồn Tiên là giống “chọn đất”, nông dân thường phải luân canh để giảm áp lực sâu bệnh, nhất là khi được trồng theo hướng hữu cơ.

Ông Nguyễn Công Tuấn, thôn An Nha (xã Cồn Tiên) cho biết, sau vài vụ trồng khoai từ, ông phải chuyển sang trồng sắn hoặc các cây trồng khoác. Năm nay, với 0,8ha khoai từ, ông thu lợi nhuận khoảng 70 triệu đồng. Mong muốn của ông Tuấn là đầu ra cho sản phẩm ổn định để nông dân yên tâm đầu tư. Bên cạnh đó, khoai từ Cồn Tiên trồng theo hướng hữu cơ cần ngày công chăm bón nhiều hơn canh tác thông thường. Những hộ trồng khoai từ theo hướng hữu cơ xác định phải giữ được hương vị đặc biệt cho sản phẩm. Vì vậy, sản phẩm khoai từ Cồn Tiên được người tiêu dùng đón nhận, qua đó từng bước nâng cao giá trị, tạo động lực cho nông dân canh tác theo hướng bền vững.

“Trồng khoai từ không khó nhưng trồng theo hướng hữu cơ tốn công hơn thông thường nên giá cũng phải cao hơn, nếu giá bán chỉ 6 - 7 nghìn đồng/kg thì nông dân chỉ mới hòa vốn. Nhiều hộ trồng khoai từ ở đây không sử dụng phân bón hóa học, không phun thuốc bảo vệ thực vật nên cần có một kênh riêng để tiêu thụ, ổn định giá cả và nâng cao giá trị”, ông Tuấn cho hay.

Theo UBND xã Cồn Tiên, năm 2025, toàn xã có 62ha khoai từ được trồng theo hướng hữu cơ, năng suất bình quân tăng từ 12 tấn/ha vụ trước lên 17 tấn/ha, giá bán tăng gần gấp đôi nên nông dân trúng lớn. Địa phương này hiện có khoảng 150ha đất phù hợp với cây khoai từ, tập trung tại các thôn An Nha, An Hướng, Bình Sơn, Hảo Sơn, Tân Văn. Vùng gò đồi xã Cồn Tiên hoàn toàn có thể quy hoạch thành thành vùng sản xuất khoai từ hữu cơ tập trung theo hướng hàng hóa. Nếu khoai từ có giá cả ổn định, những năm tới dự kiến diện tích, năng suất và sản lượng sẽ tiếp tục tăng.

“Năng suất và chất lượng khoai từ ở đây thường rất cao nhưng nông dân e ngại thâm canh vì đầu ra chưa thực sự ổn định. Chúng tôi đang nỗ lực kết nối và xây dựng thương hiệu khoai từ Cồn Tiên hữu cơ để từng bước nâng cao giá trị, đem lại thu nhập ổn định cho người dân”, ông Lê Phước Hiếu, Phó phòng Kinh tế xã Cồn Tiên cho hay.